Bestuurlijke samenvatting

Het totaalbeeld over 2025 laat zien dat de grootste voordelen vooral samenhangen met het sociaal domein en dat er meer rijksmiddelen ontvangen zijn. Bij de inkomensregelingen vallen de lasten lager uit en is de BUIG-bijdrage hoger dan geraamd. Daarnaast is sprake van een hogere algemene uitkering uit het gemeentefonds (o.a. door verwerking van de decembercirculaire en nacalculaties). Tegelijkertijd zijn er duidelijke nadelen bij wettelijk bepaalde open-einde regelingen, met name de jeugdhulp waar de kostenstijging (duurdere verblijfsvormen en specialistische GGZ) doorzet. Ook bij de grondexploitatie is een groot nadeel zichtbaar door actualisatie van het MPG en een hogere mutatie in de verliesvoorziening (met name door vertragingen bij de grondexploitatie Vlietvoorde). Tot slot zijn er diverse voordelen die het gevolg zijn van vertragingen en overhevelingen van werkzaamheden en projecten naar 2026. De grootste afwijkingen (voor- en nadelen) zijn hieronder opgenomen.

Bedragen x € 1

Fasering activiteiten, € 2.435.000 voordelig
In 2025 geplande activiteiten voor diverse projecten konden door capaciteitsbeperkingen, vertragingen in planning, externe afhankelijkheden of complexiteit van uitvoering niet volledig worden afgerond. De resterende werkzaamheden, variërend van ICT-implementaties (zoals het zaaksysteem, WOO en personeelsadministratiesysteem), infrastructuur- en mobiliteitsprojecten (zoals verkeersplannen, Huygenstunnel en deelmobiliteit) tot sociaal-maatschappelijke programma’s (zoals Actieplan Jeugd, Sterk voor Noord en schulphulpverlening), worden daarom in 2026 uitgevoerd. Het voorstel is om het bijbehorende incidentele budget van € 2.435.000 bij de resultaatbestemming van de jaarrekening over te hevelen naar 2026 om de afronding van deze activiteiten te waarborgen.

BUIG inkomsten, € 1.873.000 voordelig
Dit voordeel is ontstaan door een hogere rijksbijdrage. Landelijk is het macrobudget naar boven bijgesteld. Daarnaast is er sprake van een hogere inkomst voor de loonkostensubsidie.

Gemeentefonds, € 1.698.000 voordelig
De inkomsten uit het gemeentefonds zijn hoger uitgevallen dan begroot, vooral door bijstellingen uit de decembercirculaire, hogere nacalculaties uit voorgaande jaren en een gewijzigde raming van de maatstaven, zoals de OZB-waarde van woningen en het aantal huishoudens met een laag inkomen.

Noodopvang vluchtelingen, € 1.179.000  voordelig
Binnen de gemeente zijn meerdere noodopvanglocaties voor vluchtelingen operationeel, die vanuit verschillende regelingen worden gefinancierd. De belangrijkste afwijkingen betreffen de opvanglocatie aan Overgoo voor Oekraïense vluchtelingen, waar door capaciteitsuitbreiding sprake is van hogere opbrengsten, en het azc aan Stationsplein, waar de opbrengst uit toeristenbelasting lager uitvalt als gevolg van een latere startdatum dan voorzien.
Daarnaast zijn er kosten gemaakt voor de organisatie van de opvang van Oekraïense vluchtelingen, waaronder huur-, personeels-, energie-, beveiligings- en leefgeldkosten. De daadwerkelijke lasten zijn lager uitgevallen dan begroot, ondanks aanvullende kosten ter voorbereiding van een doorstroomlocatie en hogere lasten voor de amv-locatie.

Inkomensregelingen (kosten), € 1.056.000 voordelig
Binnen de diverse inkomensregelingen is sprake van lagere uitgaven binnen de Participatiewet, IOAW, IOAZ en het Bbz. Waar landelijk juist sprake was van een stijging van het aantal uitkeringsgerechtigden, liet de gemeente Leidschendam-Voorburg een daling zien. Daarnaast bleef de instroom van statushouders achter ten opzichte van de verwachting, wat eveneens heeft geleid tot lagere uitkeringslasten.
Bij het minimabeleid is sprake van een voordeel doordat het nieuwe beleid in 2025 gefaseerd is ingevoerd, waardoor nog niet het volledige beschikbare budget is ingezet.

Toerekening Sociaal Domein, € 802.000 voordelig
De toegerekende personele kosten binnen dit programma zijn lager uitgevallen dan geraamd. Dit wordt onder meer veroorzaakt door ontvangen UWV-vergoedingen voor zwangerschap en ziekteverzuim die niet waren begroot. Daarnaast zijn de salariskosten lager uitgekomen doordat niet alle formatieplaatsen gedurende het gehele jaar waren ingevuld. Tegelijkertijd zijn op enkele specifieke werkzaamheden, waaronder de uitvoering van werkzaamheden in het kader van de toeslagenaffaire, meer uren toegerekend dan vooraf was voorzien.

Onderwijsbeleid, € 751.000 voordelig
Dit komt voornamelijk doordat de middelen voor het onderwijs achterstandenbeleid zijn niet volledig uitgeven. Deze middelen blijven inzetbaar in 2026. Daarnaast waren er ook voordelen bij het lokaal onderwijsbeleid en de kosten van leerlingenvervoer zijn lager dan begroot.

Onderwijshuisvesting, € 591.000 voordelig
Lagere lasten voor de bestaande scholen door het vervallen van een huurovereenkomst en hogere klokuren. Ook was er vertraging van onderzoeken vanuit het jaarprogramma. Tot slot zijn er minder kosten gemaakt voor de tijdelijke onderwijshuisvesting de Oude Bleijk (hiervan wordt een deel overgeheveld naar 2026).

Mobiliteitsaanpassingen, € 455.000 voordelig
De uitvoering van verschillende kleinschalige verkeersmaatregelen kent afwijkingen ten opzichte van de oorspronkelijke planning. De werkzaamheden aan de verkeersregelinstallaties in Voorburg aan de Koningin Wilhelminalaan en Laan van Sevenstar worden verplaatst naar 2026 vanwege langere voorbereiding, afstemming en ingediend bezwaar. De verwijdering van de verkeersregelinstallatie aan de Dokter van der Stamstraat/Oude Trambaan is uitgesteld totdat de nieuwbouw is afgerond. Voor de Randstadrailhalte Leidschendam-Voorburg is de besluitvorming over verbetermaatregelen vertraagd, mede door late bekendheid van de bijdrage vanuit het mitigerende maatregelenpakket MIRT, waardoor een stapsgewijze aanpak is voorgesteld.

ICT systemen, € 394.000 voordelig
Het positieve resultaat op het systeembeheerbudget is het gevolg van effectievere afspraken met leveranciers. Daarnaast is er een incidenteel voordeel doordat de eerder geraamde betalingsverplichting ten aanzien van een geschil met een ICT-leverancier grotendeels kan vrijvallen. 

De Binnenbaan, € 331.000 voordelig
De bijdrage aan De Binnenbaan is in 2025 lager uitgevallen dan geraamd. Dit hangt onder meer samen met een versnelde uitstroom van medewerkers binnen de Wsw-doelgroep. Een deel van deze groep heeft gebruikgemaakt van vervroegd leeftijdspensioen, waardoor de kosten lager zijn uitgekomen.

Kostenverhaal, € 324.000 voordelig
De opbrengsten uit kostenverhaal zijn hoger uitgevallen dan begroot, met name doordat werkzaamheden zijn gerealiseerd en de kosten op basis van anterieure of intentieovereenkomsten konden worden doorbelast aan de projectontwikkelaars. Hier staan ook hogere gerealiseerde lasten tegenover, waardoor per saldo een voordeel van € 324.000 ontstaat.

Gebiedsvisie Veurse Achterweg, € 323.000 voordelig
De daadwerkelijk gemaakte kosten voor de Gebiedsvisie Veurse Achterweg zijn binnen de begroting gebleven. Voor de inhuur van externe capaciteit was minder financiële inzet nodig dan voorzien. Daarnaast zijn ook de interne kosten lager uitgekomen.

Kabels en leidingen, € 290.000 voordelig
Aan het einde van het jaar zijn er intensievere controles uitgevoerd, die ertoe hebben geleid dat er meer kosten in rekening zijn gebracht bij de nutsbedrijven.

Informatiebeveiliging NIS2/BIO, € 274.000 voordelig
Het project NIS2/BIO is in 2025 opgestart. De werving en invulling van medewerkers heeft langer geduurd dan gepland en in de opstartfase zijn minder inhuurkosten gemaakt.

Dienstverlening Werk en Inkomen, € 264.000 voordelig
Door een verlaging van het relatieve aandeel van Leidschendam-Voorburg vallen de opbrengsten voor de uitvoering van Werk en Inkomen voor de gemeenten Voorschoten en Wassenaar hoger uit. Vanaf 2026 wordt de systematiek voor de procentuele kostenverdeling tussen de drie gemeenten aangepast naar een vaste indexering. Hiermee worden verschillen in de eindafrekening voorkomen.

Toerekening Openbare orde en veiligheid, € 234.000 voordelig
De personele lasten zijn lager uitgevallen doordat een aantal vacatures lastig te vervullen waren. Er zijn hierdoor minder salariskosten toegerekend aan programma Veiligheid.

Paspoorten, Identiteitskaarten en Rijbewijzen, € 226.000 voordelig
De kosten voor paspoorten, identiteitskaarten en rijbewijzen zijn lager uitgevallen dan begroot. Dit komt doordat in 2025 minder paspoorten, identiteitskaarten en rijbewijzen zijn aangevraagd en verstrekt dan bij het opstellen van de begroting was voorzien.

Handhaving bouw – Vergunningen, € 201.000 voordelig
Het aantal meldingen in het kader van de Wet betaalbare huur en de Wet goed verhuurderschap is beperkt is gebleven, waardoor minder inzet nodig was. Daarnaast is binnen het budget rekening gehouden met kosten voor handhavingsmaatregelen, zoals de toepassing van bestuursdwang. In de praktijk heeft dit in 2025 nauwelijks plaatsgevonden. Voor zover bestuursdwang wel is toegepast, zijn de kosten grotendeels verhaald.

Verkoop Herenstraat 42, € 285.000 nadelig
Begrote verkoopopbrengst is in 2025 nog niet gerealiseerd doordat het pand in delen wordt verkocht en de verkoop nog niet volledig is afgerond. Deze opbrengsten worden in 2026 verwacht.

BTW naheffing, € 347.000 nadelig
Er is een naheffing van de Belastingdienst met betrekking tot het BTW-compensatiefonds (BCF) over het jaar 2020 opgelegd. Deze naheffing is in 2025 opgelegd naar aanleiding van een controle/herbeoordeling van de BCF-claim over dat jaar. Het betreft een aanpassing van de BTW op het exploiteren van begraafplaatsen, vastgoed en sportparken. Deze BTW is kostprijsverhogend maar was gedeclareerd bij het BTW-compensatiefonds (BCF).  

Vastgoed, € 416.000 nadelig
Hogere kosten door meer storingen (met name Prinsenhof 4), klimaatgerelateerde problemen en extra kosten door een juridisch geschil rond Van Alphenstraat 63.

Riolering, € 485.000 nadelig
Door het later afronden van rioolprojecten uit 2024 zijn de kapitaallasten met betrekking tot Riolering in 2025 € 375.000 lager uitgekomen. De bijbehorende storting in de voorziening Riool was hier niet op aangepast. Daarnaast zijn de toe te rekenen lasten vanuit andere taakvelden € 110.000 lager, wat ook leidt tot een aangepaste storting in de voorziening.

Verliesvoorziening Vlietvoorde, € 815.000 nadelig
Op basis van de 1e herziening van de grondexploitaties 2026 uit het MPG is er voor de grondexploitatie Vlietvoorde een aanvulling van de verliesvoorziening nodig. Hiermee komt de verliesvoorziening uit op
€ 8,2 miljoen.

Voorziening ingegane en toekomstige pensioenen wethouders, € 1.269.000 nadelig
Er is in 2025 een hogere storting gedaan in de pensioenvoorziening voor wethouders (€513.000 voor ingegane pensioenen en €756.000 voor toekomstige pensioenen), vanwege de geplande overgang van Appa- naar ABP-pensioenen per 1 januari 2028. Om de opgebouwde pensioenverplichtingen over te dragen, is deze extra storting nodig om te voldoen aan de dekkingseisen van het ABP.

Jeugdzorg, € 2.700.000 nadelig
In 2025 stijgen de kosten per jeugdige in de jeugdhulp, vooral door duurdere verblijfsvormen en hoogspecialistische GGZ. Ook het aantal jeugdigen met jeugdhulp neemt licht toe. Tekorten in passend zorgaanbod hebben geleid tot relatief dure maatwerkafspraken. Een klein aantal jeugdigen veroorzaakt zeer hoge kosten. Het Actieplan Jeugd heeft de kostenstijging enigszins beperkt. Tegenover het tekort staat een voordeel van € 330.000 door vrijval van een reservering uit voorgaande jaren. Verbeteringen in tijdige declaratie door zorgaanbieders maken extra kosten onwaarschijnlijk.

Weerstandsvermogen
Het weerstandsvermogen is het vermogen van de gemeente om financiële tegenvallers op te kunnen vangen en haar taken te kunnen voortzetten. Het weerstandsvermogen is afhankelijk van de weerstandscapaciteit (het totaal van algemene reserves en de post onvoorzien) en van het risicoprofiel (totaal van risico’s).

Het risicoprofiel is € 1,1 miljoen lager ten opzichte van de jaarrekening 2024. De totale weerstandscapaciteit is in 2025 met afgerond € 11,7 miljoen toegenomen. Het betreft het totaal van de algemene reserve en de post onvoorzien. Voor een toelichting op de belangrijkste mutaties in de algemene reserve zie hoofdstuk 4.4.3. Toelichting op balansposten.
De weerstandscapaciteit is 8,3 maal zo groot als het risicoprofiel. Dat betekent dat het weerstandsvermogen, gemeten aan de algemene norm van de NAR, uitstekend is.